CSRD

De Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) is bedoeld ter vervanging van de richtlijn betreffende de openbaarmaking van niet-financiële informatie (NFRD). De rapportagestandaarden die zijn vastgelegd in de CSRD zijn opgenomen in de European Sustainability Reporting Standards (ESRS). De CSRD in januari 2023 in werking getreden en moet in alle EU-lidstaten worden nageleefd. Deze nieuwe richtlijn verplicht alle grote en beursgenoteerde om informatie openbaar te maken over:

  • Impactmaterialiteit (van binnen naar buiten): De impact van hun activiteiten op mens en milieu
  • Financiële materialiteit (outside-in): De impact, risico's en kansen die voortvloeien uit milieu-, sociale en bestuurskwesties (d.w.z. ESG). 

Waarom CSRD?

Onder de voorganger van de CSRD, de NFRDkonden ondernemingen zelf bepalen hoe en waar ze precies over rapporteren als het op milieu en sociale impact aankwam. Hierdoor is het vaak moeilijk om prestaties van ondernemingen met elkaar te vergelijken omdat ondernemingen naar eigen goeddunken zelf mogen bepalen op welke manier ze rapporteren. Daar komt met de CSRD verandering in. Doordat ondernemingen op dezelfde manier moeten gaan rapporteren, is het veel makkelijker om ondernemingen met elkaar te vergelijkingen. De Europese Commissie hoopt dat hoogwaardige en betrouwbare openbare duurzaamheidsrapportering zal leiden tot meer financiering voor economische duurzame activiteiten en de transitie naar een duurzamere wereld zal versnellen.

De CSRD heeft als doelstelling om de openbaarmakingsverplichting te herzien en te versterken door relevante, vergelijkbare, betrouwbare en toegankelijke duurzaamheidsinformatie voor investeerders en belanghebbenden te verstrekken. De CSRD zal de materiële reikwijdte van duurzaamheidsinformatie aanzienlijk vergroten, het aantal rapporteringsplichtige ondernemingen uitbreiden dat dergelijke informatie moet rapporteren, en vereist dat limited assurance is vereist over het gepubliceerde duurzaamheidsverslag. De CSRD zal van toepassing zijn op alle grote EU-ondernemingen, zowel publiek en als privaat. Uiteindelijk zal het beursgenoteerd MKB ook rapporteringsplichtig worden, alsook niet-EU ondernemingen die een aanzienlijke omzet generen in de EU en een dochteronderneming hebben die als groot kwalificeert, dan wel een filiaal hebben in de EU. Micro-ondernemingen vallen buiten de reikwijdte van de CSRD.

Formele reikwijdte van de CSRD

Zodra de CSRD van kracht wordt, zullen veel meer bedrijven moeten gaan rapporteren over duurzaamheid. Nu zijn dit alleen nog de grote beursgenoteerde bedrijven, banken en verzekeraars. Binnenkort zullen dit alle grote bedrijven zijn, beursgenoteerd en niet-beursgenoteerd. In het algemeen geldt dat bedrijven die gedurende twee opeenvolgende boekjaren aan twee van de drie criteria voldoen, verplicht zijn te rapporteren:

  1. €50 miljoen netto-omzet;
  2. €25 miljoen aan activa; en/of
  3. 250 of meer werknemers.

Dit betekent dat de volgende type ondernemingen onder de reikwijdte zullen vallen:

  • Grote, beursgenoteerde bedrijven, banken en verzekeringsmaatschappijen die al onder de NFRD vallen (ook bekend als OOB's).
  • Andere beursgenoteerde EU-bedrijven die nog niet onder de NFRD vielen.
  • Beursgenoteerde Europese MKB-bedrijven (die kunnen rapporteren op basis van vereenvoudigde standaarden).
  • Beursgenoteerde Europese MKB-bedrijven.

Daarnaast zullen niet-Europese bedrijven met aanzienlijke activiteiten in de EU (d.w.z. een jaaromzet van meer dan 150 miljoen euro in de EU) aan de regels voor duurzaamheidsrapportering moeten voldoen.

"De tijd dat bedrijven alleen werden beoordeel op basis van financiële prestaties behoort definitief tot het verleden."

CSRD rapportage

De CSRD vereist rapportering over toekomstgerichte, retrospectieve, kwalitatieve en kwantitatieve informatie die nodig is om de impact van een onderneming op duurzaamheidskwesties te begrijpen en, vanuit het tegenovergestelde perspectief, de informatie die nodig is om te begrijpen hoe duurzaamheidskwesties de onderneming kunnen beïnvloeden. Het principe van dubbele materialiteit vereist dat ondernemingen naar binnen kijken (outside-in) om te evalueren hoe duurzaamheidkwesties de onderneming kunnen beïnvloeden en naar buiten kijken om te begrijpen hoe de onderneming mensen en het milieu beïnvloedt (inside-out). Indien een duurzaamheidsthema materieel is vanuit één van beide perspectieven (of beide), moet de onderneming hierover rapporteren conform de vereisten neergelegd in de ESRS. In het algemeen zullen alle rapporteringsplichtige ondernemingen het volgende moeten bekendmaken:

  1. Strategie: Hun bedrijfsmodel en strategie, waaronder:
    • de veerkracht van hun bedrijfsmodel en strategie tegen risico's die verband houden met duurzaamheidskwesties;
    • kansen op het gebied van duurzaamheid;
    • plannen om ervoor te zorgen dat hun bedrijfsmodel en strategie verenigbaar zijn met de transitie naar een duurzame economie en met het beperken van de opwarming van de aarde tot 1,5°C in lijn met de Overeenkomst van Parijs en de doelstelling om tegen 2050 klimaatneutraliteit te bereiken;
    • rekening houden met de belangen van stakeholders en hun invloed op het bedrijfsmodel, strategie en duurzaamheidskwesties; en
    • implementatie van hun strategie met betrekking tot duurzaamheidskwesties.
  2. Targets: De gestelde tijdsgebonden duurzaamheidsdoelen en de voortgang die is geboekt bij het behalen ervan.
  3. Governance: De rol van de bestuurs-, management- en bestuursorganen in relatie tot duurzaamheidsfactoren.
  4. Beleid: Hun beleid met betrekking tot duurzaamheid is van belang.
  5. Stimulerginsregelingen: Informatie over het bestaan van aan duurzaamheid gekoppelde stimuleringsprogramma's die worden aangeboden leden van de bestuurs-, leidinggevende en toezichthoudende organen.
  6. Due diligence: Het due diligence-proces dat wordt geïmplementeerd met betrekking tot duurzaamheidskwesties.
  7. Impact: hun belangrijkste negatieve impact op duurzaamheidsfactoren.
  8. Herstelmaatregelen: Alle ondernomen acties, en de resultaten van dergelijke acties, om problemen te voorkomen, te beperken, daadwerkelijke of potentiële negatieve gevolgen te herstellen of een einde te maken.
  9. Risico's: Hun belangrijkste risico's met betrekking tot duurzaamheidskwesties, inclusief hun voornaamste afhankelijkheden van dergelijke zaken, en hoe deze risico's worden beheerd.

CSRD roadmap

CSRD kent een gefaseerde inwerkingtreding, wat inhoudt dat het per type onderneming verschilt wanneer zij moet rapporteren over duurzaamheidskwestie volgens de CSRD en ESRS. De CSRD schrijft het volgende tijdsverloop voor:

CSRD rapportage roadmap

Duurzaamheidsrapportering op grond van de CSRD en ESRS

De CSRD wordt nader uitgewerkt in technische standaarden voor duurzaamheidsrapportage, die worden ook wel de European Sustainability Reporting Standards (ESRS) genoemd. De ESRS geven regels voor de inrichtings- en openbaarmakingsvereisten van het duurzaamheidsverslag. Ze bevatten voorschriften en handvatten voor hoe het duurzaamheidsverslag eruit moet gaan zien.

Het duurzaamheidsverslag beoogt inzicht te verschaffen aan stakeholders. Dit zijn personen die worden of kunnen worden beïnvloed door de onderneming. ESRS 1 categoriseert stakeholders in twee verschillende groepen:

  1. Financiële stakeholders: primaire gebruikers van algemene financiële verslaggeving. Hieronder vallen bestaande en potentiële investeerders, kredietverstrekkers en andere crediteuren. Maar dit kunnen ook andere gebruikers zijn, waaronder vakbonden, regeringen en analisten. Het duurzaamheidsverslag verschaft informatie die bijdraagt aan het inzichtelijk maken van de duurzaamheidsrisico’s en -kansen van de onderneming
  2. Getroffen stakeholders: individuen of groepen wier belangen - positief of negatief - worden getroffen of zouden kunnen worden getroffen door de activiteiten van de onderneming en haar directe en indirecte zakelijke relaties in de waardeketen. Voorbeelden zijn werknemers, klanten, omwonenden en belangenorganisaties die gericht zijn op milieu- en mensenrechten

De dwarsdoorsnijdende standaarden gaan over hoe en waarover gerapporteerd dient te worden en de structuur en strategie van de organisatie op het gebied van milieu, maatschappij en bestuur (ESG). De ESRS gaan uit van een dubbele materialiteitsbeoordeling om materiële gevolgen, risico’s en kansen voor duurzaamheidsrapportering te identificeren. De materialiteitsbeoordeling is het uitgangspunt om de belangrijkste duurzaamheidskwesties in kaart te brengen waarover gegevens verzameld moet worden. Dubbele materialiteit heeft twee dimensies: impact materialiteit (hoe de onderneming de omgeving beïnvloedt) en financiële materialiteit (hoe de omgeving de onderneming beïnvloedt).

Ongeacht de uitkomst van de materialiteitsbeoordeling, zijn alle ondernemingen verplicht om bepaalde informatie (inclusief bepaalde datapunten) te publiceren op basis van ESRS 2 (inclusief Appendix C).

ESRS 1 vereist dat de openbaarmakingsvereisten in ESRS 2, de 10 thematische ESRS en de sectorspecifieke ESRS de volgende rapportage gebieden moet bevatten:

  • Governance: the governance processes, controls and procedures used to monitor and manage impacts, risks and opportunities.
  • Strategy: hoe de strategie en het bedrijfsmodel van de onderneming met de materiële gevolgen, risico’s en kansen interacteren. Inclusief de strategie om de gevolgen, risico’s en kansen aan te pakken.
  • Impact, risk en opportunity: het proces waarmee impacts, risico’s en kansen worden geïdentificeerd, beoordeeld en beheerd door middel van beleid en acties.
  • Metrics and targets: hoe de onderneming haar prestaties meet, inclusief de progressie van de doelstelling die zij nastreeft

Ondernemingen zijn verplicht om een beperkte mate van zekerheid te verstrekken over hun gerapporteerde duurzaamheidsverslag. Dit is minder vergaand dan een redelijke mate van zekerheid, maar vereist nog steeds samenwerking met een accountant. Verder moet het duurzaamheidsverslag in XHTML-format worden opgesteld en bepaalde datapunten moeten worden ‘getagd’ volgens een digitaal categorisering systeem. Momenteel wordt gewerkt aan een European Single Acces Point (ESAP) om stakeholders gemakkelijk inzicht te geven in zowel financiële- als duurzaamheidsinformatie.

Hoe kunnen we je helpen?

De gevolgen van de ESRS zullen voor veel ondernemingen enorm zijn. Ondernemingen zullen ingrijpende organisatorische wijzigingen moeten doorvoeren en investeringen moeten doen in de informatie-, risicobeheersings- en controlesystemen. Projective Group heeft een roadmap opgestelt om zo goed mogelijk voor te bereiden op de ingrijpende verplichtingen die de CSRD oplegt.

Hoewel het begrip ‘duurzaamheid’ een omvangrijke term is, heef de EC met de eerste set ESRS een uniform kader geschetst voor duurzaamheidsrapportering in Europa. Het blijft echter een uitdaging om de complexe kwesties rondom duurzaamheid volledig en goed in kaart te brengen. Om aan de ESRS te voldoen, moeten de duurzaamheidsverslagen van ondernemingen daarom uitgebreid zijn en de volledige impact van hun activiteiten op economische, sociale en milieukwesties in overweging nemen.

Onze consultants helpt je graag op weg naar een duurzaamheidsverslag dat voldoet aan alle eisen van de CSRD en ESRS. Neem gerust contact met ons op.

*De CSRD is een Europese richtlijn die moet worden omgezet in nationale wetgeving. Als gevolg hiervan is het mogelijk dat er verschillen zullen zijn in zowel de timing als de aanpak van duurzaamheidsrapportage tussen lidstaten.